Zehirlenme

Zehirlenme Nedir?

Zehirlenme: Vücuda toksik bir maddenin girmesi ile normal fonksiyonlarının bozulmasıdır. Vücudun yaşamsal fonksiyonlarına zarar verebileceğinden vücuda giren her türlü yabancı maddenin toksik olduğu varsayılır.

Zehirlenme Nedir?

Zehirlenme hangi yollarla meydana gelir?

Zehirlenme yolları üç grupta toplanır:

1- Sindirim yoluyla:

En sık rastlanan zehirlenme yoludur. Sindirim yoluyla alınan zehirler genellikle ev yada bahçede kullanılan kimyasal maddeler, zehirli mantarlar, bozuk besinler, ilaç ve aşırı alkoldür.

2- Solunum yoluyla:

Zehirli maddenin solunum yolu ile alınmasıyla oluşur. Genellikle karbonmonoksit (tüp kaçakları, şofben, bütan gaz sobaları), lağım çukuru veya kayalarda biriken karbondioksit, havuz hijyeni için kullanılan klor, yapıştırıcılar, boyalar ev temizleyicileri vb. maddelerle oluşur.

3- Cilt yoluyla:

Zehirli madde vücuda direk deri aracılığı ile girer. Bu yolla zehirlenme böcek sokmaları, hayvan ısırmaları. İlaç enjeksiyonu yada sarmaşık, zirai ilaçlar gibi zehirli maddelerin deriden emilmesi ile olur.

Zehirlenmelerde genel belirtiler nelerdir?

  • Sindirim sistemi bozuklukları: Bulantı, kusma, karın ağrısı, ishal
  • Sinir sistemi bozuklukları: Bilinç kaybı, havale, rahatsızlık hissi, hareketlerde uyumsuzluk
  • Solunum sistemi bozuklukları: Nefes darlığı, morarma, solunum durması
  • Dolaşım sistemi bozuklukları: Nabız bozukluğu, kalp durması

Solunum yolu ile zehirlenmelerde ilkyardım nasıl olmalıdır?

  • Hasta temiz havaya çıkarılır yada cam ve kapı açılarak ortam havalandırılır,
  • Yaşamsal belirtiler değerlendirilir (ABC),
  • Yarı oturur pozisyonda tutulur,
  • Bilinç kapalı ise koma pozisyonu verilir,
  • Tıbbi yardım istenir (112).
  • İlkyardımcı müdahale sırasında kendini ve çevresini korumak için gerekli önlemleri almalıdır,
  • Solunumu korumak için maske veya ıslak bez kullanmalıdır,
  • Elektrik düğmeleri ve diğer elektrikli aletler ve ışıklandırma cihazları kullanılmamalıdır,
  • Yoğun duman varsa hastayı dışarı çıkarmak için ip kullanılmalıdır,
  • Derhal itfaiyeye haber verilmelidir (110).
  • Sindirim yoluyla zehirlenmede ilk yardım nasıl olmalıdır?
  • Bilinç kontrolü yapılmalıdır,Ağız zehirli madde ile temas etmişse su ile çalkalanmalıdır ,Zehirli madde ele temas etmişse el sabunlu su ile yıkanır,
  • Yaşam bulguları değerlendirilir,
  • Kusma, bulantı, ishal vb. belirtiler değerlendirilir,
  • Kusturulmaya çalışılmaz, özellikle yakıcı maddelerin alındığı durumlarda hasta asla kusturulmamalıdır,
  • Bilinç kaybı varsa koma pozisyonu verilir, üstü örtülür,
  • 112 aranarak bildirilir,
  • Olayla ilgili bilgiler toplanarak kaydedilir

Cilt yolu ile zehirlenmelerde ilkyardım nasıl olmalıdır?

  • Yaşam bulguları değerlendirilir,
  • Ellerin zehirli madde ile teması önlenmelidir,
  • Zehir bulaşmış giysiler çıkartılır,
  • 15-20 dakika boyunca deri bol suyla yıkanmalıdır,
  • Tıbbi yardım istenir (112).
  • Zehirlenmelerde genel ilkyardım kuralları nelerdir?
  • Zehirlenmeye neden olan maddeyi uzaklaştırmak (Kirli madde vücuttan ne kadar çabuk uzaklaştırılırsa o kadar az miktarda emilir).
  • Hayati fonksiyonların devamının sağlanması
  • Sağlık kuruluşuna bildirme (112)