Taşımacılık Sektöründe Yaşanan Gelişmeler

TAŞIMACILIK SEKTÖRÜNDE ÇALIŞANLARIN ALMASI GEREKEN BELGELER

Taşımacılık Sektöründe Yaşanan Gelişmeler

Taşımacılık sektöründe, ticari amaçla yük ve yolcu taşımacılığı yapan yani taşımacılık sektöründe çalışan gerçek ve tüzel kişilerle ile bunların çalışanlarının alması gereken belgeler bulunmakta. Bu belgelerin alınması zorunlu olup şirkete, taşımacıya ve sürücüye yük ve yolcu taşırken bazı yetki ve sorumluluklar yüklemekte. Bu sayede ticari taşıma ilişkisinde tüm taraflar işlerin yetkin kişi ve kurumlar tarafından yapıldığında emin olurlar. Ülkemizde yük ve yolcu taşımacılığını düzenleyen Karayolu Taşıma Yönetmeliği’dir. Öncelikle bu yönetmeliğin amacı ve kapsamını hatırlamakta yarar var.

Bu yönetmeliğin amacı; karayolu taşımacılık faaliyetlerini ülke ekonomisinin gerektirdiği şekilde düzenlemek; taşımacılık faaliyetlerinde düzeni ve güvenliği sağlamaktır. Taşımacılar, acenteciler, taşıma işi yapan komisyoncular, konusu taşıma işi ile organizatörlüğü olanlar, kargo işletmeciliği, nakliyat ambarı işletmeciliği, dağıtım işletmeciliği, lojistik işletmecileri,  terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetleri için mali yeterlilik, mesleki saygınlık ve mesleki yeterlilik  ilkesine uygun biçimde pazara giriş şartları ile bu faaliyetlerde bulunanların, gönderenlerin, yolcuların, çalışanların haklarını, sorumluluklarını, yükümlülüklerini tespit etmektedir.

Taşımacılık sektöründe çalışanlarla, taşımacılık işlerinden yararlanılan araç, taşıt, gereç, yapı ve tesis  özelliklerini belirlemek; kara yolu taşımalarının diğer taşıma sistemleriyle birlikte ve birbirlerini tamamlayıcı olarak hizmet vermesini, denetim mekanizması ve mevcut imkânların daha da yararlı bir şekilde kullanılmasını sağlamaktır.

Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin Kapsamı ise; en başta kamuya açık karayolunda motorlu taşıtlarla yapılan yolcu ve eşya taşımalarıdır. Daha sonra ise Taşımacılar, acenteciler, taşıma işi yapan komisyoncular, konusu taşıma işi ile organizatörleri, kargo işletmecileri, nakliyat ambarı işletmecileri, dağıtım işletmeciliği, lojistik işletmecileri,  terminal işletmeciliği ve benzeri taşımacılık faaliyetleri ile taşıma işlerinde çalışanları, taşımacılık sektöründe yararlanılan her türlü taşıt, araç, gereç, yapı, tesis ve benzerleridir.

Bu yönetmelik kapsamında faaliyet gösteren gerçek ve tüzel kişilerin öncelikli olarak almak zorunda oldukları belge Yetki Belgesidir. Yetki belgesi almadan yapılan taşıma işi kanunsuz ve korsan taşıma olacağı için karşılığında cezai müeyyideler uygulanır.

Yetki belgesi almak isteyen gerçek ve tüzel kişiler öncelikle bağlı bulundukları kendilerine en yakın Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı’nın Bölge Müdürlüklerine başvurmalıdırlar. Bölge Müdürlükleri ilk olarak almayı düşündüğünüz yetki belgesiyle alakalı kapasite şartının olup olmadığına eğer kapasite şartı varsa da bunu sağlayıp sağlamadığınıza bakacaklardır. Sağlıyorsanız sırasıyla sizden bağlı bulunduğunuz ticaret odasından alınmış faaliyet belgesi, noterden alınmış imza sirkülerini, sirküde adı geçen kurumun vergi levhasını, kurumun kayıtlı olduğu ticaret sicil gazetesini, araç ruhsat fotokopilerini ve son olarak dilekçe ile resmi başvurunuzu yapmanızı isteyeceklerdir.

Not: Yetki belgesi almanın veya faaliyetine devam etmenin genel ve özel şartları Karayolu Taşıma Yönetmeliğinin 13 ve 14. maddelerinde  detaylı olarak belirtilmiştir.

Taşımacılık sektöründe faaliyet gösteren işletmeler almış oldukları yetki belgeleriyle doğru orantılı olarak Üst Düzey Yönetici belgesi ve Orta Düzey Yönetici Belgeleri bulunan çalışanları istihdam etmek zorundadırlar. Bu belgeler kısaca ÜDY belgesi ve ODY belgesi olarak anılmaktadırlar.

ÜDY Belgesi

Üst Düzey Yönetici kelimelerinin kısaltmasıdır. Karayolu taşıma yönetmeliği kapsamında B1, C2, D1, L1, L2, M2, M3, N2, P2, R1, R2 ve T1 yetki belgesi sahibi taşımacıların, en az birer adet üst Düzey yönetici türü mesleki yeterlilik belgesine sahip olmaları veya bu niteliklere haiz kişileri istihdam etmeleri gerekir. Bu saydığımız yetki belge sahiplerinin ayrıcı da birer adette orta düzey yönetici mesleki yeterlilik belgesine sahip olmaları ya da bu nitelikte bir kişiyi istihdam etmesi de gereklidir.

Araç sınıfları yazısını buradan okuyabilirsiniz.

ODY Belgesi

Orta Düzey Yönetici kelimelerinin kısaltması anlamına gelmektedir. Orta düzey yöneticilerin alması gereken mesleki yeterlilik belgesidir. Karayolu Taşıma Yönetmeliği Kapsamında A türü yetki belgeleriyle B2, C3, D2, K3, M1, N1, P1, T2 ve T3 yetki belgesi sahipleri ile K1 yetki belgesi tüzel kişiliği sahiplerinin en az birer orta düzey yönetici mesleki yeterlilik belgesine sahip kişileri istihdam etmeleri şarttır.

SRC Belgesi

Yine taşımacılık sektöründe faaliyet gösteren işletmelerde sürücü olarak çalışan kişilerin de alması zorunlu belgeler bulunmaktadır, bu belgelere de kısaca SRC Belgesi denir. Türkiye’ de 4925 sayılı Kara Yolu Taşıma Kanunu kapsamında faaliyetini sürdüren bütün ticari araç sürücüleri yaptığı işin cinsine ve özelliğine göre SRC Belgesini almak mecburiyetindedir. Src belgesini; kamyon, kamyonet, otomobil, panelvan, minibüs, otobüs, çekici vs. ticari araç kullanan sürücüler alır. 4925 Sayılı Karayolu taşıma kanununa göre eşya, kargo ve yolcu taşıyan, diğer bir deyişle ticari bir taşıtı sevk ve idare eden sürücülerde bulunması gereken belgelerin ne olduğunu sıralayacak olursak bunlar;

  • Sürücü belgesi (ehliyet),
  • Mesleki yeterlilik (src) belgesi ve
  • Psikoteknik raporudur.
  • Bu belgelerden birisinin dahi eksik olması halinde cezai işlem söz konusu olur.
Ody ve Üdy Eğitim Takvimi